Sigortasız ve Yetersiz Sigortalı Sürücü Teminatı Nedir?

Sigortasız sürücü teminatı (uninsured motorist coverage), size çarpan sürücünün sigortası olmadığında yaralanma talebinizi ödeyen, kendi araç poliçenizin bir parçasıdır. Yetersiz sigortalı sürücü teminatı (underinsured motorist coverage) ise o sürücünün sigortası olduğu ama kayıplarınızı karşılamaya yetmediği durumlarda ödeme yapar. Bu ikisi genellikle UM ve UIM olarak kısaltılır ve ciddi bir kazada ağır yaralanan bir kişinin tazminat alabilmesinin çoğu zaman tek nedenidir. Çoğu insanın bu teminatı vardır ama nasıl işlediğini bilmez; bu da bir sorundur, çünkü bu teminattan yararlanmak kendi sigorta şirketinize karşı talepte bulunmak ve onun kurallarına harfiyen uymak anlamına gelir.

Sigortasız sürücü teminatı neleri karşılar

UM teminatı, eksik olan sorumluluk poliçesinin yerine geçer. Sigortasız bir sürücü kazaya yol açarsa, kusurlu sürücüden talep edeceğiniz aynı tazminat kalemleri için, yani tıbbi giderler, kazanç kaybı ve acı ve ıstırap için, UM limitinize kadar kendi poliçeniz kapsamında talepte bulunursunuz. Diğer sürücünün kusurlu olduğunu ve yaralanmalarınıza kazanın yol açtığını yine kanıtlamanız gerekir. Sigorta şirketiniz, Virginia ve DC’de müterafik kusur (contributory negligence) dahil olmak üzere sigortasız sürücünün ileri sürebileceği her savunmayı ileri sürebilir.

UM teminatı, sürücünün hiçbir zaman tespit edilemediği çarpıp kaçma (hit-and-run) kazalarına da uygulanır; bunlara bazen hayalet araç talepleri (phantom vehicle claims) denir. Bu talepler ek bir şarta tabidir: Neredeyse her poliçe, özellikle de Virginia hukuku, kazanın derhal polise bildirilmesini şart koşar. Bazı poliçeler ayrıca araçlar arasında fiziksel temas olmasını veya hayalet aracın varlığının bağımsız olarak doğrulanmasını gerektirir. Hiç durmayan bir sürücü yüzünden yoldan çıktıysanız, bunu aynı gün bildirin.

Yetersiz sigortalı sürücü teminatı neleri karşılar

UIM teminatı, kusurlu sürücünün sorumluluk limiti zararınızdan düşük olduğunda devreye girer. Yalnızca eyaletin asgari teminatını taşıyan ve bir omurga yaralanmasına yol açan bir sürücü, bu poliçeyi hızla tüketir. Bu durumda UIM teminatınız, poliçenizin hesaplama yöntemine bağlı olarak aradaki farkı öder. Bazı poliçelerde ve yargı bölgelerinde UIM limitiniz, kusurlu sürücünün sigortacısının ödediği tutar kadar azaltılır; bazılarında ise bu ödemenin üzerine eklenir. Aradaki fark büyük olabilir ve poliçe metnine ve poliçeye uygulanan eyalet hukukuna bağlıdır. Otomobil ve kamyon kazaları alanındaki avukatlarımız, bir müvekkile gerçekte ne kadar teminat bulunduğunu söylemeden önce poliçe özet sayfasını (declarations page) ve poliçe formunu okur.

Virginia, DC ve New York’un her biri, sigorta şirketlerinin araç poliçelerine bir şekilde sigortasız sürücü teminatı eklemesini şart koşar. Yetersiz sigortalı sürücü teminatı ise her birinde farklı ele alınır: Örneğin New York bu teminatı, sigorta şirketinin sunmak zorunda olduğu ve poliçe sahibinin reddedebileceği veya artırabileceği ek bir teminat olarak kabul eder. Poliçe özet sayfanızı bir kazadan sonra değil, şimdi kontrol edin.

UM veya UIM talebini kaybetmeden nasıl ileri sürersiniz

Talep kendi sigorta şirketinize karşı olduğundan, oyunun kurallarını poliçenin şartları belirler.

• Kazayı ve UM veya UIM yardımı talep etme niyetinizi derhal bildirin.
• Çarpıp kaçma kazalarını hemen polise bildirin ve tutanak numarasını saklayın.
• Kusurlu sürücünün sigortacısından gelen herhangi bir sulh teklifini kabul etmeden önce UIM sigortacınıza yazılı bildirimde bulunun ve onayını alın; onay almadan sulh olmak, sigortacının kusurlu sürücüye rücu hakkını ortadan kaldırdığı için UIM teminatını kaybetmenize yol açabilir.
• Kayıt talepleri ve yeminli sorgu (examination under oath) gibi makul isteklerle işbirliği yapın; ancak önce hukuki danışmanlık alın, çünkü sigorta şirketiniz artık karşı taraftır.

UM ve UIM taleplerine ilişkin uyuşmazlıklar, poliçeye ve eyalete bağlı olarak tahkim veya dava yoluyla çözülür. Virginia’da olağan yol, kendi UM sigortacınıza da tebligat yapılan ve onun da sürece katıldığı, kusurlu sürücüye karşı açılan bir davadır. New York’ta SUM (ek sigortasız ve yetersiz sigortalı sürücü teminatı) talepleri genellikle tahkime götürülür. Usul, süreler ve hangi delillerin sunulabileceği açısından önem taşır.

Kimler teminat kapsamındadır ve araç size ait değilse

UM ve UIM teminatı yalnızca araçları değil kişileri de takip eder. Poliçede adı geçen sigortalı ve onunla aynı hanede yaşayan akrabalar, genellikle herhangi bir araçta bulunurken, çoğu zaman da yürürken veya bisiklet sürerken teminat kapsamındadır. Sigortasız bir sürücünün çarptığı bir yaya, çoğu zaman birlikte yaşadığı ebeveyninin veya eşinin araç poliçesi kapsamında talepte bulunabilir. Sigortalı bir araçtaki yolcular genellikle o aracın poliçesi kapsamındadır ve kendi poliçeleri de olabilir. Bir kişinin talebi bir poliçeyi tükettiğinde, eyalete bağlı olarak uygulanabilir diğer poliçeler üst üste eklenebilir (stacking) veya sırayla devreye girebilir. Yaya ve bisiklet kazaları sayfamız yaya senaryosunu daha ayrıntılı ele alıyor.

Limitleriniz neden kazadan önce önemlidir

Poliçenizdeki UM ve UIM limitleri, diğer sürücünün teminatı çok düşük olduğunda alabileceğiniz azami tutarı belirler. Pek çok kişi, poliçeyi satın aldığında en ucuz seçenek olduğu için asgari limitle yetinir. Bu limitleri artırmak, sağladığı korumaya kıyasla genellikle ucuzdur ve bir yabancının ihmalinde önceden kontrol edebileceğiniz tek kısım budur. Trafik kazası sigorta talebinin nasıl işlediğini anlattığımız yazımız, UM ve UIM’in genel süreç içindeki yerini gösteriyor.

Sigortasız veya yetersiz sigortalı bir sürücü size çarptıysa, Capitol Law Partners ile yapacağınız bir görüşmede poliçeniz incelenebilir ve teminatı kaybetmeden nasıl talep edeceğinizin yol haritası çıkarılabilir. Görüşme planlayın.

Bu makale yalnızca genel bilgilendirme amaçlıdır ve hukuki danışmanlık niteliği taşımamaktadır. Bu iletişim yoluyla avukat-müvekkil ilişkisi kurulmamaktadır.

Av. Sena Şahin. Bireyler, aileler ve işletme sahipleri için açık ve net hukuki rehberlik.

Bu konuda yardıma mı ihtiyacınız var? Trafik kazası ve UM/UIM talepleri sayfamıza göz atın veya randevu alın.