N-600 Vatandaşlık Belgesi Kimlere Verilir? Ebeveyn Yoluyla Vatandaşlık

Siz 18 yaşından küçükken ebeveyniniz ABD vatandaşı olduysa, green card sahibiyseniz ve ABD’de bu ebeveynin velayeti altında yaşadıysanız, bu üç koşuldan sonuncusunun gerçekleştiği gün otomatik olarak vatandaş oldunuz. Herhangi bir başvuru gerekmedi, yemin de edilmedi. Form N-600 sizi vatandaş yapmaz; USCIS’ten zaten vatandaş olduğunuzu tanımasını ve kalıcı bir kanıt olarak Vatandaşlık Belgesi (Certificate of Citizenship) düzenlemesini ister. Bu yazıda ebeveyn yoluyla vatandaşlığa giden iki yolu, N-600 vatandaşlık belgesine kimin hak kazandığını ve USCIS’in beklediği kanıtları açıklıyoruz.

İki yol: doğumla vatandaşlık veya doğumdan sonra vatandaşlık

ABD hukuku vatandaşların çocuklarını iki grupta ele alır. Yurt dışında doğan bir çocuk, vatandaş ebeveyn çocuğun doğumundan önce ABD’de yeterli süre fiziksel olarak bulunmuşsa, INA 301 veya 309 uyarınca doğumla vatandaşlık kazanabilir (acquisition). Doğumda vatandaş olmayan bir çocuk ise, 2000 tarihli Child Citizenship Act ile değiştirilen INA 320 uyarınca, green card sahibi olduğunda ve vatandaş bir ebeveynle birlikte yaşadığında sonradan vatandaşlık edinebilir (derivation). Her iki grup da Form N-600’ü kullanır ve her ikisi de sıklıkla gözden kaçırılır. Vatandaşlık ve vatandaşlığa geçiş ekibimiz, reşit değilken ebeveyni vatandaşlığa geçmiş her müvekkil için bu ihtimali kontrol eder; çünkü zaten vatandaş olduğu halde N-400 dosyalayan bir yetişkin, boşuna ücret öder ve boşuna mülakata girer.

INA 320 kapsamında otomatik vatandaşlık

27 Şubat 2001’den bu yana, 18 yaşından küçük bir çocuk şu üç olgu aynı anda gerçekleştiğinde otomatik olarak vatandaş olur: ebeveynlerden en az biri doğumla veya vatandaşlığa geçiş yoluyla ABD vatandaşıdır; çocuk yasal daimi oturum sahibidir (lawful permanent resident); ve çocuk ABD’de vatandaş ebeveynin hukuki ve fiili velayeti altında ikamet etmektedir. Sıranın önemi yoktur. Önce green card alan ve annesi daha sonra vatandaşlığa geçen bir çocuk, annesinin yemin ettiği gün vatandaş olmuştur. Babası zaten vatandaş olan bir çocuk ise ülkeye daimi oturum sahibi olarak girdiği gün vatandaş olmuştur.

Evlat edinilen çocuklar, evlat edinme 18 yaşından önce tam ve kesin hale geldiyse hak kazanır. Üvey çocuklar bir üvey ebeveyn aracılığıyla hak kazanamaz, çünkü kanun göçmenlik hukukunca tanınan bir ebeveyn-çocuk ilişkisi arar. 27 Şubat 2001 tarihinde 18 yaşını doldurmuş olan çocuklar, eski INA 321’deki önceki kurallara tabidir; bu kurallar genellikle çocuk reşit olmayan bir daimi oturum sahibiyken her iki ebeveynin, hayatta kalan tek ebeveynin veya yasal ayrılıktan sonra velayeti elinde tutan ebeveynin vatandaşlığa geçmesini şart koşuyordu. Bu eski dosyaları belgelemek daha zordur, ancak bu dosyalar da aynı ölçüde geçerlidir.

INA 301 ve 309 kapsamında yurt dışında doğumla vatandaşlık

Doğumla vatandaşlık, çocuğun doğduğu tarihte yürürlükte olan kanuna bağlıdır. 14 Kasım 1986’dan sonra yurt dışında, biri vatandaş diğeri vatandaş olmayan ebeveynlerden doğan bir çocuk için vatandaş ebeveynin doğumdan önce ABD’de en az ikisi 14 yaşından sonra olmak üzere beş yıl fiziksel olarak bulunmuş olması gerekir. Bu tarihten önceki doğumlarda şart, beşi 14 yaşından sonra olmak üzere on yıldı. Her iki ebeveyn de vatandaşsa, bunlardan birinin daha önce ABD’de ikamet etmiş olması yeterlidir. Vatandaş bir babadan evlilik dışı doğan çocuklar, INA 309’un ek adımlarıyla karşılaşır: kan bağının kanıtı, babanın çocuğa 18 yaşına kadar bakacağına dair yazılı taahhüdü ve çocuk 18 yaşına girmeden önce nesebin düzeltilmesi (legitimation) veya babalığın kabulü.

Bu dosyalardaki ispat sorunu, ebeveynin onlarca yıl önceki fiziksel bulunmasıdır. Okul transkriptleri, Sosyal Güvenlik kazanç kayıtları, vergi dökümleri, askerlik kayıtları, işveren yazıları ve eski pasaportların hepsi kanıt olarak sayılır. ABD’de doğan çocukların bunların hiçbirine ihtiyacı yoktur; nedenini doğuştan vatandaşlık kararı yazımızda açıklıyoruz.

N-600 vatandaşlık belgesi mi, ABD pasaportu mu?

Dışişleri Bakanlığı’nın (Department of State) verdiği ABD pasaportu da, USCIS’in verdiği Vatandaşlık Belgesi de vatandaşlığın kanıtıdır. Pasaport başvurusu genellikle daha çabuk sonuçlanır ve çoğu kişinin günlük hayatta ihtiyaç duyduğu belge budur. Vatandaşlık Belgesi ise hiçbir zaman süresi dolmayan bir belgedir, ebeveyn yoluyla edinilen vatandaşlığa dayanan pasaport taleplerine zaman zaman itiraz eden kurumlar tarafından sorgusuz kabul edilir ve dosyanızda kalıcı bir kayıt olarak kalır. Birçok aile ikisini birden yapar: seyahat için önce pasaport, kalıcı kayıt için ardından N-600. Yurt dışında vatandaş bir ebeveynle yaşayan ve green card sahibi olmayan bir çocuk ise farklı bir form kullanır: INA 322 kapsamındaki N-600K. Bu form çocuk 18 yaşına girmeden önce dosyalanmalı ve onaylanmalıdır; mülakat için de ABD’ye bir seyahat gerektirir.

Form N-600 için kanıt kontrol listesi

Dosyayı kanundaki üç koşul ve bunların gerçekleştiği tarihler etrafında oluşturun:

• Doğum belgeniz; İngilizce değilse onaylı tercümesiyle birlikte.
• Vatandaş ebeveynin vatandaşlığa geçiş belgesi, ABD pasaportu veya doğum belgesi.
• Green card’ınız ya da ülkeye kabulünüze ait göçmen vizesi ve pasaport giriş damgası.
• Ebeveynler boşanmışsa veya hiç evlenmemişse hukuki velayetin kanıtı: velayet kararı, boşanma kararı veya ebeveynin ölüm belgesi.
• 18 yaşından önce vatandaş ebeveynle yaşadığınızın kanıtı: okul kayıtları, kira sözleşmeleri, sağlık kayıtları, sizi bakmakla yükümlü olunan kişi olarak gösteren vergi beyannameleri.
• Evlat edinme dosyalarında kesinleşmiş evlat edinme kararı; INA 309 dosyalarında nesebin düzeltilmesine veya babalığın kabulüne ilişkin belgeler.

Talebi geciktiren veya boşa çıkaran hatalar

En yaygın hata, ebeveynin vatandaşlığa geçmesinin tek başına yeterli olduğunu varsaymaktır. Ebeveyn yemin ettiğinde hâlâ green card bekleyen ve kartı 18 yaşını doldurduktan sonra alan bir çocuk vatandaşlık edinmemiştir ve kendi başına vatandaşlığa geçmesi gerekir. İkinci hata tarihleri tahmin etmektir. Velayet ve ikamet olgularının 18. yaş gününden önce çakışmış olması gerekir; bu nedenle herhangi bir sonuca varmadan önce ebeveynin yemin tarihini ve sizin green card tarihinizi bir araya getirin. Üçüncüsü, sınır dışı etme yargılamasında bu talebi tamamen göz ardı etmektir; oysa geçerli bir vatandaşlık edinme talebi davayı sona erdirir. Bir çocuğu ABD’ye getiren aileler, green card INA 320 sürecini başlatan adım olduğu için çocuklar için green card sürecini de incelemelidir. Otomatik olarak hak kazanamayanlar için vatandaşlığa geçiş yolunu ise ABD vatandaşlık süreci ve başvuru şartları yazımız ele alır.

Ebeveyniniz aracılığıyla zaten vatandaş olabileceğinizi düşünüyorsanız, Capitol Law Partners ile yapacağınız bir görüşmede tarihleri teyit edebilir ve N-600 ile pasaport başvurusu arasında doğru seçimi yapabilirsiniz. Görüşme planlayın.

Bu makale yalnızca genel bilgilendirme amaçlıdır ve hukuki danışmanlık niteliği taşımamaktadır. Bu iletişim yoluyla avukat-müvekkil ilişkisi kurulmamaktadır.

Av. Sena Şahin. Bireyler, aileler ve işletme sahipleri için açık ve net hukuki rehberlik.

Bu konuda yardıma mı ihtiyacınız var? Ebeveyn yoluyla vatandaşlık ve N-600 sayfamıza göz atın veya randevu alın.